ડીપફેક ટેકનોલોજી એ આધુનિક સમયનું એવું હથિયાર છે જેમાં આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સની મદદથી કોઈ પણ વ્યક્તિનો ચહેરો, અવાજ કે હાવભાવ બદલીને એક નકલી પણ સાચો લાગે તેવો વિડિયો તૈયાર કરવામાં આવે છે. વર્તમાન સમયમાં AI ટૂલ્સ એટલા સુલભ બની ગયા છે કે સામાન્ય વ્યક્તિ પણ કોઈની પણ છબી ખરડવા માટે આવા વિડિયો બનાવી શકે છે. અશ્વિની વૈષ્ણવે આ જોખમ પર ભાર મૂકતા કહ્યું કે ડીપફેક માત્ર ખોટી માહિતી નથી ફેલાવતું, પરંતુ તે સામાજિક અવિશ્વાસ પણ પેદા કરે છે. જ્યારે કોઈ પ્રખ્યાત હસ્તી કે સામાન્ય નાગરિકનો છેડછાડ કરેલો વિડિયો વાયરલ થાય છે, ત્યારે તેને ઓળખવો સામાન્ય આંખો માટે અશક્ય હોય છે, જે લોકશાહી અને સામાજિક શાંતિ માટે અત્યંત જોખમી છે.
આ ખતરાને પહોંચી વળવા માટે હવે ટેક જાયન્ટ્સ એડવાન્સ ટેકનોલોજી અને અત્યાધુનિક મોનિટરિંગ સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. અશ્વિની વૈષ્ણવના જણાવ્યા અનુસાર, અગાઉ જે ગતિએ કાર્યવાહી થતી હતી તેના કરતા હવે તે બે થી ત્રણ ગણી વધી ગઈ છે. પ્લેટફોર્મ્સ હવે એવા અલ્ગોરિધમ્સ વિકસાવી રહ્યા છે જે વિડિયો અપલોડ થતાની સાથે જ તેના પિક્સેલ્સ અને ફ્રેમ્સની તપાસ કરીને તેને ડીપફેક તરીકે ચિહ્નિત કરી શકે છે. આ પ્રક્રિયાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય નકલી માહિતીને જંગલની આગની જેમ ફેલાતી અટકાવવાનો છે. જો કોઈ કન્ટેન્ટ ડીપફેક હોવાનું જણાય તો તેને તરત જ ડિલીટ કરવામાં આવે છે અથવા તેની સાથે ચેતવણીનું લેબલ લગાવવામાં આવે છે.
કેન્દ્રીય મંત્રીએ વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે આ માત્ર ટેકનોલોજીની લડાઈ નથી, પરંતુ જનજાગૃતિની પણ લડાઈ છે. સરકાર એવી વ્યવસ્થા ઉભી કરી રહી છે જ્યાં સામાન્ય લોકો પણ શંકાસ્પદ કન્ટેન્ટની સરળતાથી રિપોર્ટ કરી શકે. વાસ્તવિક વિડિયો અને એઆઈ જનરેટેડ વિડિયો વચ્ચેનો તફાવત સમજવો અત્યારે દરેક નાગરિક માટે જરૂરી છે. સરકાર આ બાબતે નવા નિયમો અને કાયદાકીય માળખા પર પણ કામ કરી રહી છે જેથી ડીપફેક બનાવનારા અને તેને ફેલાવનારાઓ સામે કડક કાર્યવાહી કરી શકાય. સતર્કતા અને નવી ટેકનોલોજીના સમન્વય દ્વારા જ આ ડિજિટલ જોખમ પર લગામ લગાવી શકાશે.