ભારત અને જાપાન વચ્ચેની સંરક્ષણ અને વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી એક નવા ઐતિહાસિક તબક્કામાં પ્રવેશી રહી છે. રાજસ્થાનના જોધપુર એરફોર્સ સ્ટેશન પર 9 થી 21 સપ્ટેમ્બર 2026 દરમિયાન યોજાનારા દ્વિપક્ષીય વાયુસેના અભ્યાસ ‘વીર ગાર્ડિયન 2026’ માટે જાપાનની એર સેલ્ફ-ડિફેન્સ ફોર્સ (JASDF)ના 3 અત્યાધુનિક F-2A ફાઇટર જેટ અને 110 સૈનિકોની ઘાતક ટુકડી પ્રથમ વખત ભારતીય ધરતી પર પગ મૂકવા જઈ રહી છે.
5,600 કિમીનું અંતર કાપીને ભારત પહોંચશે જાપાની ટુકડી
જાપાનના ફુકુઓકા સ્થિત ત્સુઇકી એર બેઝ પરથી ઉડાન ભરીને આ વિમાનો ઓકિનાવા અને થાઇલેન્ડ થઈને જોધપુર પહોંચશે. આશરે 5,600 કિલોમીટરની આ લાંબી સફર દરમિયાન અમેરિકી વાયુસેનાના ટેન્કર વિમાનો હવામાં જ ઈંધણ પૂરવામાં મદદ કરશે. આ અગાઉ 2023માં ભારતીય વાયુસેનાના Su-30MKI યુદ્ધ વિમાનો જાપાન ગયા હતા, અને હવે તેના જવાબમાં જાપાને પોતાના ફ્રન્ટલાઇન ફાઇટર જેટ્સ ભારત મોકલીને પરસ્પર વિશ્વાસનું ઉત્તમ ઉદાહરણ પૂરું પાડ્યું છે.
Su-30MKI વિરુદ્ધ F-2: આકાશી મિશન અને વ્યૂહાત્મક ટ્રેનિંગ
આ સંયુક્ત યુદ્ધાભ્યાસનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ‘ડિસિમિલર એર કોમ્બેટ ટ્રેનિંગ’ એટલે કે બે અલગ-અલગ શ્રેણીના યુદ્ધ વિમાનો વચ્ચે કાલ્પનિક આકાશી યુદ્ધનું આયોજન કરવાનો છે.
ભારતનું Su-30MKI: સુખોઈ ભારતીય વાયુસેનાનું મુખ્ય અને અત્યંત ક્ષમતાવાન મલ્ટીરોલ ફાઇટર છે.
જાપાનનું F-2: આ વિમાન મૂળ અમેરિકી F-16 પર આધારિત જાપાનીઝ વર્ઝન છે, જેને મિ 本 સબિશી કંપનીએ બનાવ્યું છે.
બંને દેશોના પાઇલટ્સ માટે આ અભ્યાસ એકબીજાની યુદ્ધ રણનીતિઓને સમજવા, તકનીકી અનુભવોની આપ-લે કરવા અને કટોકટીના સમયે સાથે મળીને મિશન પાર પાડવાની ક્ષમતા (인터ઓપરેબિલિટી) વધારવાની મોટી તક પૂરી પાડશે.
ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં ચીન માટે સ્પષ્ટ સંદેશ
આ સૈન્ય અભ્યાસ એવા સમયે યોજાઈ રહ્યો છે જ્યારે ઇન્ડો-પેસિફિક (હિંદ-પ્રશાંત) ક્ષેત્રમાં ચીનની વધતી સૈન્ય આક્રમકતાને લઈને ભારત અને જાપાન બંને ચિંતિત છે. ‘ફ્રી એન્ડ ઓપન ઇન્ડો-પેસિફિક’ના વિઝનને ટેકો આપતા બંને દેશો ક્વાડ (QUAD) મંચ પર પણ ખૂબ નજીક આવ્યા છે. આ સમરાભ્યાસ માત્ર સૈન્ય તાલીમ પૂરતો મર્યાદિત નથી પરંતુ ક્ષેત્રીય શક્તિ સંતુલન જાળવી રાખવા અને શાંતિની પુનઃસ્થાપના માટે એક મજબૂત કૂટનૈતિક સંદેશ પણ આપે છે.