મિડલ ઈસ્ટ (મધ્ય પૂર્વ) ક્ષેત્રમાં ફરી એકવાર ભયાનક યુદ્ધ ફાટી નીકળવાના એંધાણ વર્તાઈ રહ્યા છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ ‘હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ’ (Hormuz Strait) ને લઈને તણાવ ચરમસીમાએ પહોંચી ગયો છે. અમેરિકી પ્રશાસન હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને પોતાનો વિસ્તાર ગણાવી રહ્યું છે અને દાવો કરે છે કે આ દરિયાઈ માર્ગ સંપૂર્ણપણે ખુલ્લો છે. બીજી તરફ, ઈરાને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જ્યાં સુધી અમેરિકા પોતાના વાદાઓ પૂરા નહીં કરે ત્યાં સુધી હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ જ રહેશે.
રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પનો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનો નવો નક્શો
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે રવિવારે પોતાના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ (Truth Social) પર હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનો એક નવો નક્શો પોસ્ટ કર્યો હતો. આ નક્શામાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટના અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ચોકપોઇન્ટ (સંકડા દરિયાઈ માર્ગ) પર ઘેરાવ કરીને તેને અમેરિકાનો નવો વિસ્તાર દર્શાવવામાં આવ્યો છે. રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે દાવો કર્યો છે કે તેઓ ટૂંક સમયમાં જ ઈરાનની હારની જાહેરાત કરશે અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને અમેરિકાનો નવો પ્રદેશ घोषित કરશે. નોંધનીય છે કે ટ્રમ્પે આ પહેલાં 18 ઓગસ્ટે પણ આવો જ એક નક્શો પોસ્ટ કર્યો હતો અને 15 ઓગસ્ટે તેને અમેરિકી વિસ્તાર બનાવવાનું વચન આપ્યું હતું.
ઈરાનની અમેરિકા અને સહયોગી દેશોને સીધી ધમકી
ઈરાને અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિના આ નવા નક્શાને સરેઆમ ફગાવી દીધો છે. ઈરાનની સર્વોચ્ચ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા પરિષદના પ્રમુખ મોહસિન રેઝાઈએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું છે કે, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ઈરાનનો હતો, છે અને રહેશે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ હાલ બંધ છે અને જ્યાં સુધી અમેરિકા પોતાની શરતો અને વચનો પૂરા નહીં કરે ત્યાં સુધી તેને ખોલવામાં નહીં આવે. રેઝાઈએ વિશ્વભરના દેશોને અપીલ કરી છે કે તેઓ ઈરાન સામે અમેરિકાના આર્થિક યુદ્ધનો હિસ્સો ન બને. તેમણે ચેતવણી આપી છે કે જો કોઈ દેશે અમેરિકાને સાથ આપ્યો તો તે ઈરાનનો દુશ્મન ગણાશે. ઈરાન નવા આર્થિક પ્રતિબંધોને અમેરિકા તરફથી યુદ્ધનું બ્યુગલ ગણશે, જેના ભયાનક પરિણામો અમેરિકા સહિત તેના સહયોગી દેશોએ પણ ભોગવવા પડશે.
ઈરાન પર નવા પ્રતિબંધો લાદવાની યુએસની તૈયારી
‘ન્યૂ યોર્ક ટાઇમ્સ’ના અહેવાલ મુજબ, અમેરિકાના વાણિજ્ય મંત્રી સ્કોચ બેસેન્ટે સંકેત આપ્યા છે કે ટ્રમ્પ સરકાર ઈરાન પર ટૂંક સમયમાં નવા અને આકરા આર્થિક પ્રતિબંધોની જાહેરાત કરી શકે છે. અમેરિકાએ ચીનને પણ આ પ્રતિબંધોમાં સહયોગ આપવા અપીલ કરી છે. જોકે, ચીને અમેરિકાના આ વલણનો વિરોધ કરતાં કહ્યું છે કે ઈરાન પર નવા પ્રતિબંધો લાદવાથી સમસ્યાનો ઉકેલ નહીં આવે, પરંતુ અમેરિકાએ કૂટનીતિ દ્વારા આ વિવાદ ઉકેલવો જોઈએ. છેલ્લા 6 મહિનાથી અમેરિકા ઈરાન પર સતત દબાણ બનાવી રહ્યું છે, પરંતુ ઈરાન પોતાની વાત પર મક્કમ છે.
